Түмэлбит үлэтин биир чэрчитинэн улуус ытык сирдэрин уонна былыргы объектар историяларын үөрэтэн үйэтитии, сөргүтүү үлэтин былааннаахтык ыытар.
Ааспыт бээтинсэҕэ ОКН деп.дир. Н.А. Макаров уонна ВООПИК респ.отд.салайаачыта Р.В. Васильев буолан Бөтүҥҥэ былыргы аттыкылар дьиэлэрин уонна онно турар Торуой Модуттан көһөрүллэн киирбит Михайло Архангельскай таҥара дьиэтин көрдүбүт. Бу 1861 с.тутуу. Нэһилиэк баһылыга М.В.Макаровы кытта бу объектары кытта салгыы үлэлэһэр туһунан сүбэ кэпсэтии буолла.
Онтон салгыы Түбэ нэһилиэгэр Култуураҕа турар аҕабыыттар дьиэлэрин көрдүбүт. Бу объект улахан историческай суолтатын өйдөөн сөргүтүү уонна харыстааһын үлэтин тула нэһилиэк администрациятын уонна общ. представителлэрин кытта сүбэ буолла. Тутуу 1863 сыллаах уонна бу объект историятыгар М.К. Аммосов, И.Н. Винокуров, И.Е. Винокуров уонна 19 уонна 20 үйэ саҥаларыгар Саха сирин православнай епархиятын салайааччыларын олоҕор быһаччы сыһыаннаах.
